“La maggior parte dei parlamentari non capisce come sia favorito il private equity”

[archive](https://archive.ph/LoKTk)
**‘De meeste Kamerleden begrijpen niet hoe private equity bevoordeeld wordt’**

Olaf van der Donk | Fiscaal deskundige – Moet private equity ongestoord bedrijven kunnen opkopen en uitmelken? Zodat private-equitymanagers miljoenen verdienen, nota bene fiscaal begunstigd? Expert Olaf van der Donk praat Kamerleden graag bij.

Olaf van der Donk, tientallen jaren belastingadviseur van private-equityfondsen, wilde er opeens niets meer mee te maken hebben. Hij had genoeg van de miljardendeals, de billable hours, de stress, de harde onderlinge verhoudingen. Leeg en moe, dat werd hij ervan. Hij werd vijftig, en liet zich omscholen tot tuinman. Groenperken en borders ontwerpen, kubieke meters aarde inrijden, bomen planten, dat was fijn en overzichtelijk. Full body contact gardener noemde hij zichzelf, alsof het een vechtsport was.

Zeven jaar later, in 2020, begon hij zich toch weer met zijn oude werk te bemoeien – maar dan vanaf een andere kant. De aanleiding: het zoveelste „halfslachtige” en „slecht onderbouwde” debat in de Tweede Kamer over private equity, waarin „weer niks werd besloten”. Als niemand politici van correcte informatie wilde voorzien, moest hij dat maar doen.

Hij kende de branche van binnenuit. Hij had met eigen ogen gezien hoe bedrijven kaalgeplukt achterbleven nadat ze waren gekocht door opkoopfondsen. De managers namen beslissingen die goed waren voor henzelf, zag hij, niet voor het bedrijf. Hij wist ook hoe weinig belasting de private-equitymiljonairs hadden betaald die hij tegenkwam in zijn woonplaats Bloemendaal.

En dus schreef hij in 2020 een groot aantal Kamerleden aan om hun zijn hulp en advies aan te bieden. Alleen PvdA-Kamerlid Henk Nijboer toonde belangstelling.

**Complexe deals**

Van der Donk, nu 62 jaar, werkte na een korte carrière als belastinginspecteur decennialang als belastingadviseur bij grote advocatenkantoren op de Zuidas en in Londen. Daar groeide hij uit tot een van de best betaalde fiscalisten van het land, à 1.200 euro per uur. Zijn specialiteit was private equity, overnames met geleend geld, waarbij het zittende management van de overgenomen partij aandelenpakketten krijgt om „de neuzen dezelfde kant op te krijgen”. Aan hem de taak de complexe deals fiscaal behendig te structureren.

In zijn beste jaren ging hij van deal naar deal en hielp het ene na het andere Nederlandse bedrijf aan nieuwe eigenaren. De vaak buitenlandse opkopers hadden maar één doel: zo snel mogelijk zo veel mogelijk verdienen aan de zo’n bedrijf. Van der Donk was goed in zijn werk. In 2005 won hij de M&A Award, de vakprijs voor fusie- en overnamespecialisten. Hij heeft de plexiglas bokaal bewaard met zijn foto erop: een typische Zuidasman, met een brede gestippelde stropdas en een intense, Wolf of Wall Street-achtige grijns.

Het waren de jaren dat private-equityfonds APAX uitgeverij PCM overnam, en investeringsfonds Providence kinderopvangbedrijf Catalpa – later Estro: twee deals waar Van der Donk van dichtbij bij betrokken was. De overgenomen bedrijven bleven berooid achter, Estro ging na vier jaar failliet.

Maar hoe leg je de belastingkwesties rond dit soort complexe deals uit aan parlementariërs? „De meeste Kamerleden werken hard, maar er zijn zoveel fiscale vraagstukken dat ze lang niet alles kunnen doorgronden”, zegt hij in de eetkamer van zijn villa in Bloemendaal, met uitzicht op zijn grote, goed gecureerde tuin met zwembad. Rond private equity is het bovendien al jaren stil. Mede door de goedlopende economie blijven faillissementen uit en daardoor zijn er ook geen faillissementsverslagen of rechtszaken die inzicht bieden in de techniek en de details van private-equitydeals.

Van der Donk is geen spijtoptant of klokkenluider, en hij is ook niet rancuneus, benadrukt hij. „Het is allemaal legaal. Als we met z’n allen democratisch besluiten dat private-equitymanagers heel belangrijk zijn en fiscale voordelen verdienen – prima. Maar ik maak me druk over wat daaraan vooraf gaat. Kennen de politici de feiten wel, bijvoorbeeld over hoeveel belasting die managers betalen? De mensen die deze deals doen, verdienen jaarlijks tonnen, miljoenen, maar betalen veel lagere tarieven dan mensen in loondienst.”

Een van de verklaringen: vermogende bedrijven en particulieren zijn rijk genoeg om een lobbyist in te huren. Dat kan de gemiddelde belastingbetaler niet betalen, zegt Van der Donk. „Het gevaar is patronagepolitiek; dat alleen bepaalde groepen voordelen krijgen. Dat het bij private equity alleen nog maar om de aandeelhouder draait. Het algemeen belang heeft geen lobbyist.

Geen idee wat hij allemaal vertelt maar als dit letterlijk is overgenomen door de interviewer, dan vind ik van der Donk een bijzonder charismatische man. Kan uren luisteren (lezen) wat hij te vertellen heeft denk ik.